Panduan Tender Kerajaan

Sebut harga (dalam Bahasa Inggeris: quotation) ialah satu kaedah perolehan kerajaan untuk membeli bekalan, perkhidmatan atau kerja bernilai lebih rendah, biasanya melalui jemputan memberi harga tanpa proses tender penuh. Panduan ringkas ini menerangkan maksud sebut harga, apa yang ada dalam dokumennya, dan bagaimana ia berbeza daripada tender.

Untuk menyertai tender kerajaan Malaysia, anda perlu berdaftar dengan badan yang betul (CIDB untuk kerja pembinaan, atau Kementerian Kewangan untuk bekalan dan perkhidmatan), mencari tender yang anda layak, mendapatkan dokumen, dan menghantar tawaran sebelum tarikh tutup. Panduan ini menerangkan setiap langkah.

Sama ada anda menyediakan tawaran tender, menganggar kos projek, atau merancang untuk membina, langkah pertama ialah mengetahui harga bahan binaan semasa. Panduan ini menerangkan dari mana harga datang, apa yang mempengaruhinya, dan cara menyemak harga terkini mengikut negeri.

Jika anda mendaftar dengan Kementerian Kewangan (MOF) untuk membekal kepada kerajaan, anda akan diberi satu atau lebih kod bidang. Kod bidang inilah yang menentukan jenis tender bekalan dan perkhidmatan yang anda layak sertai. Memahaminya adalah langkah pertama untuk menang kerja kerajaan.

Untuk menyertai tender kerja (pembinaan) kerajaan, kontraktor mesti berdaftar dengan Lembaga Pembangunan Industri Pembinaan Malaysia (CIDB). Gred CIDB anda, dari G1 hingga G7, menentukan saiz projek yang anda layak tender. Berikut penjelasan ringkas.

Pembekal dan kontraktor baharu sering keliru antara MyProcurement dan ePerolehan. Kedua-duanya portal perolehan kerajaan, tetapi memainkan peranan berbeza. Berikut penjelasan ringkas.

Keputusan tender kerajaan (siapa yang menang) diterbitkan secara rasmi di halaman Keputusan MyProcurement, di ePerolehan, dan di portal agensi masing-masing, biasanya menyenaraikan nama syarikat yang berjaya dan kadangkala harga tawaran yang menang. CoTender mengumpulkan lebih 240,000 rekod keputusan tender dari pelbagai portal ini di satu tempat, supaya anda boleh menyemak siapa menang dan pada harga berapa.

Untuk tidak terlepas tender kerajaan baharu, cara paling berkesan ialah menggunakan perkhidmatan alert yang memadankan tender baharu dengan bidang, gred dan lokasi perniagaan anda, lalu menghantar pemberitahuan secara automatik. Ini kerana tender diterbitkan merentasi puluhan portal berlainan, dan menyemak setiap satu secara manual mustahil dilakukan setiap hari.

Tender atau sebut harga kerajaan boleh ditolak tanpa maklum balas kerana dokumen tender lazimnya mengandungi klausa bahawa kerajaan tidak terikat untuk menerima tawaran terendah atau mana-mana tawaran, dan tidak wajib memberi sebab. Namun begitu, kebanyakan penolakan berpunca daripada sebab yang boleh dielakkan, iaitu masalah kelayakan, dokumen tidak lengkap, tawaran lewat, atau harga yang tidak mematuhi syarat.

Untuk membekal kepada kerajaan, anda perlu mendaftar syarikat anda dengan badan yang betul: Kementerian Kewangan (MOF) melalui ePerolehan untuk bekalan dan perkhidmatan, atau CIDB untuk kerja pembinaan. Pendaftaran inilah yang mengeluarkan sijil dan kod bidang yang menentukan tender mana anda layak sertai.

Tender kerajaan Malaysia diterbitkan di MyProcurement dan ePerolehan, serta di portal berasingan bagi puluhan agensi, GLC, kerajaan negeri dan majlis tempatan. Tiada satu laman web yang merangkumi kesemuanya, jadi cara paling berkesan untuk melihat semua tender yang anda layak ialah menggunakan platform yang mengumpulkan kesemua portal ini di satu tempat. CoTender kini memantau lebih 3,000 tender aktif dari 52 portal dan 1,800+ agensi.

Untuk melaksanakan kerja pembinaan di Malaysia, kontraktor mesti berdaftar dengan Lembaga Pembangunan Industri Pembinaan Malaysia (CIDB) dan mendapatkan Perakuan Pendaftaran Kontraktor (PPK) serta gred (G1 hingga G7). Untuk menyertai tender kerja kerajaan pula, anda memerlukan Sijil Perolehan Kerja Kerajaan (SPKK) sebagai tambahan. Panduan ini menerangkan langkah-langkahnya.

Tender khas Bumiputera ialah tender yang dikhususkan untuk syarikat bertaraf Bumiputera sahaja. Untuk layak menyertainya, syarikat anda perlu mempunyai Sijil Taraf Bumiputera (STB) yang dikeluarkan oleh Kementerian Kewangan, sebagai tambahan kepada gred CIDB atau kod bidang MOF yang berkaitan.

Terdapat dua sisi kepada dokumen tender: dokumen yang anda perolehi daripada agensi (mengandungi skop, Senarai Kuantiti dan spesifikasi), dan dokumen yang anda perlu sediakan dan hantar bersama tawaran anda (sijil pendaftaran, borang tawaran dan sokongan). Memahami kedua-duanya penting supaya tawaran anda tidak ditolak kerana dokumen tidak lengkap.

Untuk memberi harga tender, anda bekerja melalui Senarai Kuantiti (BQ) baris demi baris: anggarkan kos bahan, upah dan jentera bagi setiap item, tambah overhead dan margin, kemudian semak jumlahnya berbanding kadar pasaran dan harga award yang lepas. Harga yang menang biasanya berpatutan dan realistik, bukan yang paling murah.